CORINE NARANJI

 

Homepage   

EnglishUK   

Corine

Bittere Thee

Bitter Tea

Nou, Doei !

Zahra

Alles is anders

Lina & Lotte

Het geheim van Lina & Lotte

Een kast vol kleren

Boekbespreking

Recensies

Foto´s

Lezingen

Nieuws

Gastenboek


 

Recensies Zahra

Standaard der Letteren,  Vrijdag 2 mei 2003  

 Zahra   -   Nieuwe kleren en toch niet blij

Geslaagd  kinderboek over het lot van Koerdische vluchtelingen  

JO GOYAERTS       

 Na een overdosis schreeuwerige berichtgeving over de oorlog in Irak is het lezen van een rustig en genuanceerd boek een weldaad. Zahra, een boek van Corine Naranji dat zich afspeelt in het door oorlog geteisterde land, zoomt in op de kleine werkelijkheid van een Koerdische familie vluchtelingen. Het is een heel mooi boek voor kinderen vanaf negen jaar, dat hen zeker zal helpen het menselijke aspect te ontdekken achter de lawaaierige berichten over gevechten en bombardementen. Daarbij stelt Corine Naranji niet alles somber voor. Ze toont hoe ook in tijden van conflict hartverwarmende vriendschappen bestaan en mensen hun best doen om aan hun toekomst te werken.

 Zahra is een Koerdisch meisje uit Iran. Al zo lang ze zich kan herinneren, woont ze in een vluchtelin­genkamp in Irak. Ze vindt het daar best fijn. Maar ze merkt wel dat de volwassenen rondom haar heimwee hebben naar hun dorpen inde bergen, die ze verlaten hebben vanwege oorlog en geweld. Bovendien heeft ze een kleine broer, Reza, die het niet goedmaakt. Telkens als hij in ademnood raakt, is het grote paniek, want zelfs de meest nabije dokter is niet te voet te bereiken. Dan moeten ze maar hopen dat hun oom de baby met zijn auto naar een dokter kan brengen. 

 De motor van het verhaal is dus de kwaal van Reza. Het feit dat zijn familie niet in staat is iets te doen aan zijn wankele gezondheid illustreert hoe belemmerend het is om vluchteling te zijn en in armoede te leven. Andere zaken, die in westerse ogen vaak als de tekens bij uitstek van armoede doorgaan, bijvoorbeeld de kapotte schoenen van Zahra's zussen en de oude kleren die ze allemaal dragen, worden wel vermeld, maar zijn duidelijk niet het grootste probleem. Zahra is uiterst zuinig op haar beste jurk en ze droomt wel eens van nieuwe kleren, maar als er voor de reis naar Nederland nieuwe kleren worden gekocht op kosten van het Rode Kruis, maakt dat haar eigenlijk toch niet blij, want de prijs die ze ervoor betaalt, is de scheiding van haar ver­wanten en haar vrienden. Op hun le­men huisje, hoe klein en primitief ook, is de hele familie trots, want ze hebben het eigenhandig gebouwd en het betekende een grote vooruitgang in vergelijking met de tenten waarin ze tevoren woonden. 

Het is niet moeilijk om je te verplaatsen in die wereld die zo anders is dan de onze, omdat je alles niet alleen ziet met de ogen van Zahra, maar ook meevoelt en meedoet met haar. Corine Naranji heeft in Iran gewoond en dat merk je aan de natuurlijkheid waarmee ze typische details van het leven in het Midden-Oosten integreert in haar verhaal, zoals bijvoorbeeld het van kleren veranderen bij het thuisko­men en het ontvangen van gasten met thee. Je herkent typisch gedrag zoals het hevige huilen en zich op de grond werpen van de moeder als het leven tegenzit en de norse reactie van de vader, maar ook dat komt over als een authentieke gevoelsuit­drukking waar je je in kunt ver­plaatsen.

Vooral als het nieuws komt dat de reis naar Nederland voor de hele familie een reis zonder retour-ticketje zal zijn, lopen de emoties hoog op. De moeder van Zahra beleeft het als een tweede verbanning van haar geboortegrond en een verlies van de laatste familiebanden. Des te meer hecht ze aan haar Koerdische klederdracht om zich nog een beetje zichzelf te voelen. Hier brengt het boek mooi in beeld wat heel wat asielzoekers in West-Europa ervaren wanneer ze afscheid nemen van hun land. Herhaaldelijk spreken Zahra en haar ouders zichzelf moed in door zich in te prenten dat ze het allemaal doen voor de gezondheid van Reza. Als de hartoperatie die de jongen ondergaat een succes blijkt te zijn, verzoenen ze zich met hun gastland en is de moeder bereid westerse kleren te dragen.

Zahra is een speciaal boek doordat het erin slaagt een moeilijk thema op een mooie en suggestieve manier te vertellen aan heel jonge kinderen. De illustraties van Tom Schoonooghe maken het geheel nog extra aantrekkelijk. Een aanrader voor individuele lezers en voor scholen.

CORINE NARANJI, Zahra, Davidsfonds/ Infodok, Leuven, 116 blz. , 13,50 euro.

Op www.davidsfonds.be/zahra.pdf vindt u tips voor een bespreking in de klas.

Titel
'Zahra' door Corine Naranji
door Margreet Strijbosch, 22 augustus 2003
Is hetverhaal avontuurlijk?
Speelt vriendschap een belangrijke rol?
Is het verhaal origineel?
Is het mooi geschreven?

Duizenden kinderen in Nederland voelen zich helemaal niet zo Nederlands. Dat komt doordat hun ouders, en soms zij zelf, in een ander land zijn geboren. Dat geldt ook voor Zahra.

Zahra is geboren in Iran, maar ze woont in Irak. Ze woont in een vluchtelingenkamp. Ze is Koerdisch en Koerden hebben geen eigen land. Die wonen in het Midden-Oosten, in Iran, Irak, Afghanistan en een aantal omringende landen. Maar vaak zijn de Koerden nergens welkom.

Ziek
Toch heeft Zahra daar niet echt last van. Ze is niet anders gewend dan dat ze met haar ouders, zusjes en babybroertje in een armzalig huisje woont. En dat ze nooit wat nieuws krijgt. De armoede wordt pas echt een probleem als haar broertje Reza ernstig ziek wordt. Hij heeft het zo benauwd, dat Zahra's moeder bang is dat hij dood gaat. Reza wordt naar een groot ziekenhuis in Bagdad gebracht. Daar blijft hij een tijdje, maar echt beter wordt hij niet. Reza moet eigenlijk geopereerd worden aan zijn hart. In een ander land, een westers land, waar doktoren gewend zijn om zulke moeilijke operaties uit te voeren. Maar zo'n operatie is kostbaar. Zahra's ouders hebben daar geen geld voor.

Naar Nederland
Maar Reza heeft geluk. In het ziekenhuis in Bagdad werken ook buitenlandse dokters. Met behulp van een dokter van het Rode Kruis mag Reza naar Nederland. Reza's moeder vindt dat vreselijk, maar Zahra hoopt stiekem dat zij ook mee mag. Ze is eigenlijk heel nieuwsgierig naar Nederland.

Onbekende gewoontes
Jij leest in dit mooie boek over allerlei onbekende Koerdische gewoontes: hoe Zahra leeft, wat ze eet, welke huishoudelijke taken ze zonder mopperen uitvoert (zonder er zakgeld voor te krijgen) en hoe haar meester op school leerlingen met een liniaal slaat. Tegelijkertijd droomt Zahra het over onbekende Nederland. Maar dan krijgt Reza het opnieuw benauwd. Dit keer wel heel erg benauwd…

Als je nieuwsgierig bent naar het leven van kinderen in andere landen, moet je dit boek zeker proberen!

Recensie Biblion

Het 11-jarige Koerdische meisje Zahra woont in een vluchtelingendorp in Irak, waar ze niet veel bezit, maar wel veel vriendinnen en familie om zich heen heeft. Wanneer haar broertje ernstig ziek wordt, kan haar hele familie (vader, moeder en vier kinderen) met de hulp van het Nederlandse Rode Kruis asiel krijgen in Nederland, zodat hij geopereerd kan worden.
Een mooi boek, waarin de lezer kan meeleven met de kinderen en de ouders, die afscheid moeten nemen van hun vertrouwde omgeving en helemaal opnieuw moeten beginnen.
Een verhaal dat in een mooie stijl in 26 overzichtelijke hoofdstukken wordt verteld. Diverse kleine zwartwitte tekeningetjes in een naïeve stijl, ingekleurd met grijstinten, geven een goed beeld van het verhaal.
Een ontroerend en boeiend verhaal, dat inzicht geeft in het leven en het gevoel van vluchtelingen.
Dit eerste jeugdboek van de auteur is geschikt voor kinderen vanaf ca. 9 jaar.
<BR>Felix Meijer

KINDERSUITE
KINDERBOEKBESPREKINGEN             BOEKEN VOOR 8-PLUSSERS

            Corine Naranji - Zahra

Vreugde en verdriet in een Koerdisch vluchtelingenkamp.
Vanaf 9 jaar.

In Nederland vinden we het heel gewoon dat een dokter een zieke patiënt (heel vaak) beter kan maken. Voor de Koerden in het Iraakse vluchtelingenkamp in Zahra van Corine Naranji ligt dat toch even anders. Voor een dokter moeten ze naar een ander dorp, drie uur lopen, en het dichtsbijzijnde ziekenhuis staat in Bagdad, urenlang rijden met de auto. De tienjarige Zahra uit het gelijknamige boek ervaart hoe verschrikkelijk dat is als haar babybroertje Reza aanvallen van benauwdheid krijgt. Haar moeder begint dan te schreeuwen en zo snel mogelijk moet een oom, die een auto heeft, worden gehaald om naar Bagdad te rijden. Iedere keer komt Reza weer thuis, maar hij blijft ziek. Als hij weer een keer met grote haast naar het ziekenhuis wordt gebracht omdat hij hapt naar adem constateert een arts van het Rode Kruis een hartafwijking die kan worden verholpen met een operatie. Een operatie die alleen in Europa kan worden uitgevoerd en die in noodgevallen door het Rode Kruis wordt betaald. Het dagenlange wachten duurt voor het gezin Ahmadi een eeuwigheid, maar uiteindelijk komt het bericht dat Reza wordt geopereerd in Nederland. Daar komt nog eens bij dat het hele gezin meegaat en daar definitief gaat wonen. Het lijkt Zahra wel leuk om op reis te gaan, maar ze wil vervolgens graag terug naar huis. Ze vindt dat ze prima woont in het vluchtelingenkamp, waar haar huis staat, ze naar school gaat en waar haar beste vriendin en haar familie wonen. Maar volgens haar tante moet ze blij zijn, want in het kamp heeft ze geen toekomst.
De voorbereidingen voor het vertrek verlopen in sneltreinvaart. Een gezondheidsonderzoek voor Zahra en haar twee kleuterzusjes, reispapieren in orde maken, nieuwe kleren en schoenen kopen, het huis opruimen en afscheid nemen, het gebeurt allemaal in een paar dagen. Eenmaal aangekomen in het Nederlandse opvangcentrum wachten Zahra en haar familie weer hele andere verrassingen: het gebruik van de wc en de douche, het eten met mes en vork, het rondlopen zonder hoofddoek en natuurlijk de taal. Zahra vindt het soms maar knap lastig. Maar ze slaat zich er dapper doorheen. Het is immers voor de gezondheid van haar broertje.

Het verhaal in Zahra laat de lezer weer eens stilstaan bij de grote verschillen in arm en rijk op onze aardbol. Toch is dat niet wat het boek zo bijzonder maakt. Het is de manier waarop Corine Naranji schrijft. Al in het eerste hoofdstuk krijgt de lezer een nauwkeurige situatieschets waarin elementen als 'een blauwe schooljurk', 'haar sluier omdoen', 'de theejongen' en 'plaatsnemen op het lemen bankje' op een sfeervolle manier een ander land en een andere cultuur weergeven. Vervolgens blijft Corine Naranji in tussenzinnen op subtiele wijze vertellen over de culturele gewoonten van Zahra's volk, waarbij de betekenis van een aantal woorden in voetnoten staat. Ook weidt ze een hoofdstuk aan de vlucht van de Koerden vanuit Iran naar Irak. Ze oordeelt niet, maar zet de lezer wel aan het denken.
Bovendien schrijft ze met een intensiteit die voelbaar is voor de lezer. Vooral het afscheid van Zahra op school is treffend en mooi, met precies de dingen die belangrijk zijn voor kinderen: trakteren, afscheidscadeautjes, een bordtekening, nieuwsgierige vragen en een hand voor je beste vriendin omdat je niet tot meer in staat bent. Het afscheid van de familie is zo intens dat je als lezer hoopt (ook al is het fictie) dat ze een keer een bezoek kunnen brengen aan Nederland.
Tom Schoonooghe maakte illustraties bij dit wonderschone verhaal. De tekeningen zijn sober, maar vol kracht: met slechts enkele lijnen wordt een onderwerp scherp en in de sfeer van het verhaal neergezet.

Corine Naranji - Zahra met illustraties van Tom Schoonooghe, Davidsfonds, 2003